انتقام سخت و سناریوهای پیش روی ایران و محور مقاومت

صاحب منصبان و صاحب‌نظران سیاسی همگی متفق‌القول هستند که قطعاً حادثه ترور سردار سلیمانی بی‌پاسخ نخواهد ماند و طبق منویات مقام معظم رهبری به عنوان فصل الخطاب، پاسخ قطعی و انتقام سخت خواهد بود.
محسن جمشیدی*
در سحرگاه جمعه سیزدهم دی ماه ۱۳۹۸برای چند لحظه قلب محور مقاومت از تپش باز ایستاد و این جریان، دو تن از نخبگان نظامی و سرداران رشید خود را از دست داد.
حمله تروریستی سرمداران نظام سلطه در خاک بحران‌خیز کشور عراق و شهادت سردار حاج قاسم سلیمانی و ابومهدی المهندس توسط پهباد mQ-۹Reaper با موشک هدایت شونده لیزری که از مرکز فرماندهی نیروهای آمریکایی در کشور قطر پرواز کرده بود آتش اختلاف بین دو کشور را بیش از هر زمان دیگری شعله‌ورتر کرد.
ایالات متحده بعد از محاسبات اشتباه و شکست‌های پی در پی در منطقه مانند: جلوگیری از قدرت منطقه‌ای جمهوری اسلامی و مهار سیاست‌های منطقه‌ای آن، ناکامی در طرح خاورمیانه بزرگ، مبارزه با اسلام‌گرایی در منطقه، فشار به محور مقاومت و جریان‌های همسو، هزینه‌های گزاف در منطقه به گفته سیاستمداران کاخ سفید، ورود به جنگ‌های فرسایشی در منطقه و تصمیم به بازگشت سربازان خود و... و با توجه به در پیش بودن انتخابات ۲۰۲۰ وارد بازی بزرگ و خطرناکی شد.
کاخ سفید با عبور از یکی از مهمترین خط قرمزهای ایران و با ترور یک شخصیت کاریزما نشان داد که خالی از تصمیم‌سازان عاقل و منطقی است و هر اقدامی از سوی آنها ممکن خواهد بود.
این اشتباه محاسباتی برخلاف پیش‌بینی آنها محور مقاومت و ملت شیعی دو کشور عراق و ایران را بیش از پیش متحد (همانگونه که در مراسم تشییع پیکرهای مطهر این شهیدان هم در کشور عراق و هم در ایران مشاهده شد) و این واقعیت را به خوبی  آشکار نمود.
سردار حاج قاسم سلیمانی نه تنها یک نخبه اخلاق‌مدار و استراتژیست نظامی بود بلکه با سابقه مجاهدت‌های بی‌نظیر و ریشه‌کن کردن داعش، به عنوان یک چهره کاریزماتیک در محور مقاومت و فرمانده سپاه قدس جمهوری اسلامی گردان‌هایی از فاطمیون افغانستان، زینبیون پاکستان، انصارالله یمنی و گروه‌های الحشد الشعبی عراق و سوریه را در محور مقاومت دور هم جمع نموده و راهبری و هدایت می‌نمود، لذا نماد اقتدار منطقه‌ای جمهوری اسلامی نیز محسوب می‌شد.
با این توضیحات محوری، حال این سوال در اذهان عمومی نقش بسته که پاسخ جمهوری اسلامی ایران و محور مقاومت به این اقدام تروریستی چگونه خواهد بود؟
صاحب منصبان و صاحب‌نظران سیاسی همگی متفق‌القول هستند که قطعاً حادثه ترور سردار سلیمانی بی‌پاسخ نخواهد ماند و طبق منویات مقام معظم رهبری به عنوان فصل الخطاب، پاسخ قطعی و انتقام سخت خواهد بود.
حال با مشاهده جوانب امر، چندین سناریو و عکس‌العمل پیش روی سیاستمداران سیاسی و نظامی جمهوری اسلامی خواهد بود:
۱- ابتدایی‌ترین سناریویی که به ذهن می‌رسد رویارویی مستقیم با ایالات متحده و به عبارتی جنگ نامحدود خواهد بود، البته این رویارویی احتمالاً به جنگ جهانی سوم منجر خواهد شد که به دلیل هزینه جنگ جهانی برای هردو طرف درگیر و کل سیستم بین‌الملل، احتمالاً هر دو کشور از این سناریو اجتناب ورزیده و احتمال این سناریو در حد صفر خواهد بود.
۲- دومین سناریویی که وجود دارد رویارویی غیرمستقیم و به عبارتی جنگ محدود خواهد بود که این رویارویی نیز منجر به جنگ منطقه‌ای خواهد شد و به دلیل اینکه کل منطقه خاورمیانه و یا حتی کل قاره آسیا از این رویارویی آسیب خواهند دید و باز به دلیل تاوان هزینه سنگین برای دو طرف درگیر، این سناریو نیز تا حدی غیرممکن به نظر می‌رسد.
۳-سومین سناریو نیز استفاده جمهوری اسلامی از موقعیت ژئوپلتیکی و ژئواستراتژیکی و توانمندی سایبری خود خواهد بود و از جمله این موارد می‌توان به نفوذ منطقه‌ای مانند دسترسی ایران به آبراه‌های سرزمینی و منطقه‌ای و آزاد و تنگه هرمز و بستن آن و حملات سایبری به سایت‌های آمریکایی اشاره نمود. 
هر چند این سناریو نیز محتمل به نظر می‌رسد اما باز به دلیل هزینه‌بر بودن برای جمهوری اسلامی و حفظ موقعیت خود در منطقه با کشورهای همجوار، احتمال تحقق این سناریو نیز تا حدی ممکن به نظر نمی‌رسد.
۴- چهارمین سناریو، فشار به نیروهای آمریکایی برای خروج از منطقه از طریق متحدان منطقه‌ای و گروه‌های مردمی تحت نفوذ از جمله حزب‌الله، انصارالله، گروه‌های بسیج مردمی عراق و سوریه و... است و با توجه به نفوذ و قدرت منطقه‌ای جمهوری اسلامی، این سناریو محتمل و ممکن خواهد بود.
۵-پنجمین سناریو، حمله به پایگاه‌های نظامی ایالات متحده و متحدان منطقه‌ای آن از جمله اسراییل، عربستان، امارات، بحرین و.. از طریق محور مقاومت و گروه‌های تحت نفوذ جمهوری اسلامی است و با توجه به قدرت جمهوری اسلامی در منطقه، جنگ نیابتی محتمل‌ترین سناریوی ممکن خواهد بود.
۶- ششمین سناریو، شکایت دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی به مجامع بین‌المللی و سازمان ملل است که این سناریو گرچه قطعی است اما به دلیل مهمترین ضعف قوانین بین‌المللی که همانا نداشتن ضمانت اجرایی این قوانین است زیاد برای ایران کارساز نخواهد بود.
به هر حال کاخ سفید با ترور ژنرال و فرمانده نیروهای ائتلاف محور مقاومت در منطقه، علاوه بر اینکه کورسوی امید و پرونده احتمالی مذاکره بین دو کشور را به بن‌بست جدی رسانید، افکار عمومی و ملت جمهوری اسلامی را نیز مصمم و متحد نمود (قبل از این واقعه، دودستگی سیاسی و طیفی برای مذاکره و عدم مذاکره در محافل عمومی وجود داشت).
محور مقاومت نیز با فرماندهی سردار سلیمانی  به یک بالندگی رسیده و خللی در اهداف و برنامه‌های آن ایجاد نخواهد شد و به راهبرد منطقه‌ای خود ادامه خواهد داد.
هر چند بسیاری از مرتجعان منطقه و جهان، چه متحدان سیاسی و اقتصادی جمهوری اسلامی و چه رقیبان منطقه‌ای و جهانی به قول جان مرشایمر "آتش بیار معرکه" شده‌اند اما قطعاً پاسخ جمهوری اسلامی در سایه رهنمودهای مقام معظم رهبری، خواه مستقیم و خواه نیابتی، حتماً سنجیده و در جهت بالا بردن قدرت منطقه‌ای محور مقاومت و جمهوری اسلامی و افزایش هزینه سیاسی و نظامی برای سرمداران کاخ سفید و نظام سلطه در سطح منطقه و نظام بین‌الملل خواهد بود.
*دکتری علم سیاست
نظرات ارسال نظر
  • shokoدر تاریخ ۱۶ دی ۱۳۹۸

    با سلام و احترام خدمت دکتر جمشیدی متن بسیار آموزنده و عالی بود ، ما حق حاج سردار شهید قاسم سلیمانی رو میگیرم ... مرگ بر آمریکا

    پاسخ به این نظر
  • موحدیدر تاریخ ۱۶ دی ۱۳۹۸

    تحلیل مناسبی است و به نظرم می توان بر روی گزینه دوم زوم کرد

    پاسخ به این نظر